/ SUPERŚCIEŻKA - DECYZJA PODJĘTA!

Blisko 150 mieszkańców Krakowa pojawiło się w sobotę w Teatrze Variètè, aby ostatecznie zadecydować o przyszłym wyglądzie Superścieżki. Zwyciężyło „Słowo”- propozycja, którą realizować będą partnerzy inicjatywy. Udział mieszkańców nie kończy się jednak z dniem głosowania. Już niebawem krakowianie będą mogli przyłączyć się do realizacji.

Myślą przewodnią, wokół której budowany będzie charakter Superścieżki jest „Słowo”, aplikowane w zieleni, sztuce, wodzie, małej architekturze, czy też bardziej ulotne w postaci tymczasowych scenografii, projekcji, światła i dźwięku. Pretekstem do zaproponowanych rozwiązań stały się – jak tłumaczą w opisie autorzy zwycięskiej pracy - także wspomnienia członków grupy związane z terenem. Obszar Krakowskiego Szkolnego Ośrodka Sportowego, na którym działała kiedyś fontanna, dał początek pomysłowi wprowadzenia wody, jako elementu mogącego towarzyszyć użytkownikom na całej długości Superścieżki. Ta propozycja z kolei uruchomiła potrzebę zaprojektowania jednolitego oświetlenia, ławek, małej architektury - dla całego obszaru.

Za bardzo ważny element zagospodarowania terenu autorzy zwycięskiego pomysłu uznali również zieleń i różnorodny sposób jej kształtowania. Tak stworzona scenografia prowadząca w interesujący sposób po uporządkowanych ciągach komunikacyjnych, raz dyscyplinowanych niewielką szerokością terenu, innym razem poetycko rozlewających się na skwery i zielone wnętrza urbanistyczne, mogła wreszcie stanowić interesujące tło dla działań artystycznych skupionych wokół „Słowa”.

Wśród proponowanych funkcji dla kluczowych miejsc obszaru Superścieżki autorzy zaproponowali m.in. funkcje performatywne – kino, teatr, odczyty, sztuka w części fortu przed budynkiem Hotelu Chopin, ze szklaną sceną, osłoniętą lekkimi, tymczasowymi przekryciami w postaci „płóciennych żagli”; a na Skwerze Eilego zieleń, landart, ciek wodny przestrzeń dla bukinistów, nawiązanie do dorobku środowiska „Przekroju”, oraz przestrzeń „poczekalni” przed sądami, siedziska, osłony przed deszczem i słońcem, siłownia na powietrzu, hamaki, stoliki do szachów i poidełka dla ludzi i zwierząt, estetyczna mała budka gastronomiczna, toalety.

Na obszarze KSOS-u zaproponowano z kolei park sportowy z m.in. z kortami tenisowymi, boiskiem, minigolfem, tenisem, bulami. A prócz tego punkt małej gastronomii, toalety, plac zabaw dla dzieci ogólnodostępny, nastawiony także na atrakcje dla seniorów oraz zachowanie zieleni i wytworzenie „błoń” – otwartego miejsca do piknikowania pod chmurką.

Uczestnicząca w finałowym głosowaniu Elżbieta Koterba, wiceprezydent miasta ds. Rozwoju Krakowa, zapowiedziała pomoc w sprawnym przeprowadzeniu procedur administracyjnych, które przybliżą zwycięski pomysł ku realizacji. – Jestem pełna podziwu dla zaangażowania mieszkańców miasta w ten projekt. Na tym etapie zaawansowania to już olbrzymi sukces. To cenne, bezprecedensowe doświadczenie posłuży jako podstawa prac projektowych w innych rejonach Krakowa. W tej samej formule realizowany będzie m.in. nowy park Reduta – powiedziała wiceprezydent Koterba.

Gość specjalny debaty w Teatrze Variètè, architekt Ewa Westermark z biura Gehl Architects z Kopenhagi podkreśliła, że Superścieżka to nie tylko początek przemian tego niewielkiego, ale jakże istotnego dla Krakowa obszaru, ale przede wszystkim początek nowego myślenia o mieście jako całości, o mieście jako miejscu współistnienia wielu użytkowników na równym poziomie.

Architekt z pracowni światowej sławy duńskiego urbanisty Jana Gehla zwracała uwagę, że zmiana przyzwyczajeń ludzi – także w zakresie sposobu ich życia w mieście – jest możliwa tylko wtedy, gdy miasto swoją funkcjonalnością daje im ku temu szansę, czy wręcz dostarcza kilku precyzyjnych rozwiązań dopasowanych do ich potrzeb. Projektantka od kilkunastu lat uczestniczy w tworzeniu przyjaznych ludziom przestrzeni w miastach na całym świecie. Jej ostatni głośny projekt to Broadway Boulevard w Nowym Jorku. Projektowania „miast dla ludzi” dotyczyła też jej prelekcja w Teatrze Variètè – powołując się na przykłady europejskich i światowych rozwiązań, Ewa Westermark zwracała uwagę na problemy i potrzeby Krakowa, dotyczące zresztą nie tylko tworzonego odcinka, ale także kwestii bardziej ogólnych: zapewnienia ciągłości sieci dróg rowerowych w mieście, uspokojenia ruchu w centrum czy stworzenia miejsc przyjaznych mieszkańcom tam, gdzie wcześniej było lub wydawało się to niemożliwe.

– Odnajduję wiele podobieństw Krakowa do stolicy Danii. Charakter obu miast jest zbliżony. Przed czterdziestoma laty Kopenhaga nie była miejscem tak przyjaznym dla ludzi jak dziś, a mieszkańcy musieli konkurować o przestrzeń z samochodami, zaś place i skwery nie miały tak atrakcyjnych form. Kraków ma ładne place, ale pod względem funkcjonalności musi bardziej zadbać o ludzi – podkreśliła goszcząca z wizytą w Krakowie przedstawicielka biura Gehl Architects, partnera projektu Superścieżka.

Superścieżka to inicjatywa unikatowa na skalę stolicy Małopolski, a nawet całego kraju. Partnerzy projektu podkreślają, że tego typu projekt to ogromne wyzwanie, ale i szansa. – Pierwszy raz na tak dużą skalę wszystkie zainteresowane strony: prywatni inwestorzy, władze miasta, przy pełnym udziale mieszkańców i użytkowników podejmują wspólnie zadanie przekształcenia przestrzeni miejskiej. Mamy szansę pokazać, że warto podejmować dialog, i można zrobić coś razem, stwarzając sytuację, w której każdy wygrywa. Wiemy przecież, że zagadnienia przestrzeni publicznej są dla mieszkańców ważne i chcą oni mieć wpływ na to, w jakim mieście żyją na co dzień – podkreśliła Veronika Themerson z firmy Skanska.

Nowe standardy debaty społecznej nad sposobem zagospodarowania ważnych obszarów miasta zainicjowane pod Wawelem zachęciły zarówno władze miasta, jak i partnerów społecznych, do kontynuowania tego modelu publicznej debaty w innych rejonach Krakowa.

– Jesteśmy bardzo zadowoleni, że inicjatywa, którą koordynujemy znalazła już swoich naśladowców. Mamy nadzieję, że konsultacje społeczne w formie warsztatów projektowych realizowane profesjonalnie staną się krakowskim standardem, wyznaczając wzorzec innym polskim miastom – zaznaczył Dawid Hajok z Fundacji Aktywnych Obywateli im. Józefa Dietla, opiekun projektu.

Projekt partycypacyjny - Superścieżka - będzie pierwszym, tak dużym przedsięwzięciem placemakingowym w skali naszego kraju. Całkowity koszt opracowania koncepcji, kampanii medialnej oraz przeprowadzenia warsztatów społecznych, szacowany na przeszło 300 tys. zł, wzięli na siebie prywatni inwestorzy oraz firmy świadczące swoje usługi nieodpłatnie i osoby zaangażowane w projekt w ramach społecznego uczestnictwa.

Przygotowanie koncepcji oraz przedstawienie jej władzom miasta planowane jest na listopad tego roku. Realizacja, podzielona na etapy rozpocznie się na początku 2017 roku. Kolejne części Superścieżki realizowane będą zarówno w ramach prywatnych inwestycji oraz z inicjatywy gminy na terenach należących do miasta. Zakończenie prac nad pierwszym etapem projektu, uwzględniających zagospodarowanie skweru im. Mariana Eilego zaplanowano na połowę 2017 roku. Do udziału w realizacji tego etapu prac ponownie zaproszeni zostaną krakowianie. Kolejne fragmenty Superścieżki, zgodnie z opracowanym projektem budowlanym powstaną zgodnie z harmonogramem przyjętym przez władze miasta oraz z uwzględnieniem terminarza realizacji pozostałych inwestycji planowanych przez prywatnych partnerów projektu.